Cari Oran Nedir, Nasıl Hesaplanır?

Cari oran, bir işletmenin kısa vadeli borçlarını ödeme gücünü gösteren en temel likidite oranıdır. Tek bir sayıyla "bu işletme önümüzdeki bir yıl içinde borçlarını rahat ödeyebilir mi?" sorusuna yanıt verir.

Cari oran formülü

Formül oldukça basittir:

Cari Oran = Dönen Varlıklar ÷ Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar

• Dönen varlıklar (1xx): Kasa, banka, alıcılar, stoklar — bir yıl içinde nakde çevrilebilecek varlıklar.
• Kısa vadeli yabancı kaynaklar (3xx): Satıcılar, banka kredileri, ödenecek vergiler — bir yıl içinde ödenmesi gereken borçlar.

Örnek hesaplama

Kalem	Tutar
Dönen Varlıklar	1.900.000 ₺
Kısa Vadeli Borçlar	1.000.000 ₺
Cari Oran	1,9

Bu işletmenin her 1 ₺ kısa vadeli borcuna karşılık 1,90 ₺ dönen varlığı vardır — borçlarını rahatlıkla karşılayabilir.

İdeal cari oran kaç olmalı?

Genel kabul gören ideal aralık 1,5 – 2 arasıdır. Ancak bu sektöre göre değişir:

• 1'in altı: Dönen varlıklar borçları karşılamıyor → kısa vadeli ödeme sıkıntısı riski.
• 1,5 – 2 arası: Sağlıklı denge.
• 2'nin çok üstü: Likidite yüksek ama kaynaklar atıl olabilir (çok fazla stok veya tahsil edilmemiş alacak).

Cari oranın zayıf yanı: stoklar

Cari oran stokları da dönen varlık sayar. Ama stoklar hızlı nakde çevrilemeyebilir. Bu yüzden daha katı bir ölçü olan asit-test oranı (stoklar hariç) da incelenir:

Asit-Test = (Dönen Varlıklar − Stoklar) ÷ Kısa Vadeli Borçlar

Asit-test oranının ideal değeri genellikle 1 civarındadır.

Özet

Cari oran = dönen varlıklar / kısa vadeli borçlar. İdeal aralık 1,5–2. 1'in altı risk, çok yükseği atıl kaynak işaretidir. Stokların etkisini görmek için asit-test oranıyla birlikte değerlendir.